Al lang is bekend dat er grote samenhang is tussen dierenmishandeling en huiselijk geweld, daarom is mijn stelling dan ook: help je een dier, help je een mens.
“Een man dreigt zijn vrouw geweld aan te doen. Om zijn dreigement kracht bij te zetten, gaat hij kort met zijn voet op het pootje van de chihuahua van de vrouw staan. Het beestje kruipt piepend in elkaar.”
Dit voorbeeld gebruiken we regelmatig in onze trainingen over geweldspatronen. Het zorgt vrijwel altijd voor een siddering onder deelnemers.
Dierenmishandeling komt namelijk vaak voor bij partnergeweld. Een mishandeld dier is daarom een belangrijk signaal voor professionals die werken aan het welzijn van gezinnen en volwassenen. Toch missen veel professionals dit signaal nog regelmatig. Je kunt denken aan een dier wat niet verzorgd wordt, te weinig te eten krijgt, geen aandacht krijgt of die klappen of schoppen van frustratie opvangt. Niet alles neem je direct waar, dat geldt natuurlijk ook voor ander geweld in de thuissituatie, maar de gevolgen kan je mogelijk wel opvangen.
Vaak herkennen zij de signalen van dierenmishandeling niet. En als zij die signalen wel zien, leggen zij niet altijd de link met mogelijk geweld in de thuissituatie. Veel wat dieren wordt aangedaan, wordt ook andere gezinsleden aangedaan. Die wetenschap is vaak onbekend en daardoor missen professionals ook alertheid hiervoor. En zullen zij hier ook niet naar handelen.
Maar andersom geldt het ook. Als je zorgen hebt over partnergeweld of mishandeling en er zijn ook dieren aanwezig, dan kan je mogelijk ook signalen van dierenmishandeling waarnemen. Beiden verdienen de ondersteuning van de professionals.
Voor mensen die te maken hebben met partnergeweld vormt een huisdier vaak een veilig baken. Een dier veroordeelt niet, maar biedt troost, warmte en onvoorwaardelijkheid, iets wat slachtoffers thuis vaak missen. Tegelijkertijd maakt een huisdier mensen ook kwetsbaar. Het kan een belangrijke reden zijn waarom iemand minder snel vlucht uit een gewelddadige situatie. Slachtoffers weten namelijk wat de mogelijke gevolgen zijn wanneer zij hun geliefde viervoeter moeten achterlaten, zeker wanneer ook het dier wordt bedreigd.
Daders gebruiken huisdieren om dreigementen extra kracht bij te zetten, zoals in het voorbeeld aan het begin van dit artikel. Maar gebruiken ook huisdieren als wapen. Voor de hand liggend voorbeeld is een hond, zo afgericht, dat het op commando kan bijten. Maar dieren worden ook gebruikt om bijvoorbeeld de pas af te snijden van een partner die wil vluchten.
Maar waar kan je naartoe als je een huisdier wilt helpen of een volwassene (met of zonder kinderen) die door een huisdier niet weg kan gaan?
Mendoo is een landelijk werkende organisatie met een uitgebreid netwerk op het gebied van dierenwelzijn en opvang. De organisatie ondersteunt professionals bij het regelen van opvang voor dieren en neemt hen daarmee veel werk uit handen. Mendoo biedt medische zorg waar nodig en beschikt over een netwerk van opvangplekken. Daarnaast streeft de organisatie ernaar om huisdier en eigenaar weer te herenigen zodra dat veilig mogelijk is. Dat lukt gelukkig vaak.
Daarom doen professionals er goed aan om tijdens huisbezoeken niet alleen te letten op signalen van geweld bij mensen, zoals beschreven op signalenkaart.nl, maar ook aandacht te hebben voor signalen van dierenmishandeling. Mendoo heeft deze signalen overzichtelijk verzameld:
Signaleringskaart dierenmishandeling en dierenverwaarlozing – Mendoo
Heb je zelf niets met dieren? Dan is dit onderwerp nog steeds belangrijk. Want door een dier te helpen, kun je ook van levensbelang zijn voor een mens.
Artikel door: Kirsten Regtop
